Doctor Jalil Zarrabi دكترجليل ضرابى

قُل سیروا فی الارضِ فَانظروا کیف یَدَاَلخَلق.

بگو در زمین بگردید و ببینید که چگونه خلقت را شروع کرد.              عنکبوت ۲۰

مقدمه

   حدود ۵۰ سال پیش که اینجانب محصل دبیرستان بودم درسی بنام «تکامل» داشتیم. دبیری که آن را تدریس می­کرد معتقد بوجود خدا نبود و در راه اشاعه عقیده­اش هم بسیار فعال بود. در تمام مدت سال تحصیلی مرتب می­گفت که قرآن گفته است خدا هیکل آدم را از گل درست کرد و بعد به او جان داد، در حالیکه علم تکامل ثابت کرده که انسان از تکامل سایر موجودات زنده بوجود آمده است، پس قرآن غلط است و خدا وجود ندارد. در پایان سال عده­ای از محصلین بی­دین شده بودند. گفته­های این دبیر ایجاد ناراحتی شدیدی در من می­کرد زیرا از یک طرف با همه وجودم به خدا معتقد بودم و از طرف دیگر تکامل را صادقانه مجبور بودم قبول کنم. چند کتاب را در مورد اثبات وجود خدا مطالعه کردم که به من قوت قلب دادند. بعلاوه از آیات قرآن کریم کاملاً می­توانستم درک کنم که این نوشته­ها کار بشر نیست.

   بعدها که وارد دانشگاه و عضو انجمن اسلامی دانشجویان شدم کتاب «خلقت انسان» به قلم استاد دکتر یدالله سحابی به دستم رسید (خلقت انسان از دکتر یدالله سحابی، شرکت سهامی انتشار. تا آنجا که اینجانب اطلاع دارم در دنیا اولین کتابی است که به طور مفصل مطابقت آیات قرآنی را با یافته­های علم تکامل بیان می­کند و تاکنون هم اثری هم­ارزش آن به هیچ یک از زبانهای زنده دنیا نوشته نشده است). دکتر سحابی استاد زمین­شناسی و علوم طبیعی در دانشگاه تهران، استاد دبیر مزبور و در ایران آگاه­ترین شخص نسبت به علم تکامل بود و مدت چند سال تکامل را در دانشکده علوم تدریس می­کرد. ایشان در این کتاب با استفاده از آیات قرآن کریم ثابت کرده بود که مطابق قرآن، خدا انسان را از تکامل سایر موجودات زنده به وجود آورده است. البته انصاف و صداقت ایجاب می­کرد که دبیر مزبور به ما بگوید که استادی که علم تکامل را به او آموخته است معتقد است که قرآن تکامل را تأیید می­کند.

   اینجانب برای نوشتن فصل اول و قسمتی از فصل دوم این کتاب از «خلقت انسان» دکتر سحابی بهره فراوانی برده­ام ولی با توجه به آنکه پس از گذشت چند دهه اطلاعات ما نسبت به تکامل بیشتر شده است نکات علمی بیشتری را در مورد آیات مربوط به تکامل بیان داشته­ام.

   نظریه تکامل برای یهودیها و مسیحی­ها مشکل بزرگی ایجاد کرده است زیرا تورات که پیروان این دو دین به آن معتقدند، به طور مشخص بیان می­کند که خدا هیکل آدم را با گل درست کرد و سپس خدا از یک دنده آدم همسر او حوّا را ساخت. تورات حتی طول عمر آدم و تعداد فرزندان او را هم با ذکر اسامی آنها بیان می­کند، لذا نوشته­های تورات با اطلاعات علمی این زمان کاملاً مبانیت دارد ولی ما مسلمانها باید به آیاتی از قرآن که در مورد خلقت انسان و آدم است افتخار کنیم زیرا دقیقاً با علوم امروز مطابقت می­کنند.

   آیه­ای که زینت­بخش مقدمه کرده­ایم از ما می­خواهد که در زمین بگردیم و ببینیم که خدا چگونه خلقت را شروع کرد. این آیه دقیقاً کار اصلی را که برای بررسی خلقت و تکامل باید بشود توصیه می­کند. پایه اصلی تکامل فسیل­شناسی یعنی بررسی آثار باقیمانده از موجودات زنده قبلی است و دانشمندان فسیل­شناس برای پیدا کردن فسیل­ها و نگاه کردن به آنها سراسر زمین اعم از بیابانها، کوهها، مناطق کویری و غیره را می­گردند، فسیلها را پیدا می­کنند و آنها را نظاره می­کنند.

   بعضی از مردم فکر می­کنند که اعتقاد به تکامل، ارزش انسان را کم می­کند و او را از مقام اشرف مخلوقات به سطح حیوان پائین می­آورد. چنین عقیده­ای کاملاً غلط است. مطابق قرآن «جسم انسان» از طریق تکامل حیوانات ساخته شده است ولی بعد خدا به عنوان رب از «روح خودش» در آن دمید و انسان بوجود آمد. بنابراین انسان از دو قسمت درست شده است یکی جسم حیوانی و دیگری روح رب و ارزش او به روح رب است که باارزش­ترین ارزشها است و بالاتر از آن و یا هم­ارزش آن را حتی در عالم خیال هم نمی­توان تصور کرد.

   قرآن راجع به جسم حیوانی انسان خیلی بدتر از تکامل از حیوانات را هم می­گوید. آیاتی که مربوط به ساخته شدن جسم انسان بوسیله شهوترانی دو نفر است کاملاً انتقادی است و به انسان یادآوری می­کند که جسم حیوانیش چقدر پست و بی­ارزش است. جسم حیوانی انسان را به خودپرستی، دنیاپرستی، مال­پرستی، سرپیچی از دستورات خدا و ظلم به همنوعان می­خواند و روح رب او را بطرف خدا می­برد و وادار به پرستش خدا، اطاعت از او و انجام اوامرش می­کند و انسان، اراده آزادی است که می­تواند خود را در هر قسمت از فاصله بین جسم حیوانی و روح رب قرار دهد. می­تواند بفرموده قرآن «بدترین حیوانات» شود و یا بمقام مؤمن با عمل صالح برسد.

   هر دین یا مکتب فکری که ادعای خوشبخت کردن انسان را دارد باید اول انسان را تعریف کند. مکاتب فکری بشری و کتابهای دینی دست خورده امروز تعریف مناسبی از انسان ندارند مثلاً مکاتب فکری انسان را حیوان ناطق، حیوان اقتصادی، حیوانی که فکر می­کند و غیره تعریف می­کنند و این تعریفها بفرض درست بودن فقط یک قسمت انسان و آنهم قسمت پست او را یعنی قسمتی را که جولانگاه وسوسه­های شیطان است تعریف می­کنند ولی از نظر قرآن انسان حیوانی است که دارای روح خدا با صفت رب شده است و به اختیار خودش است که بین حیوان و روح خدا یکی را انتخاب کند و یا خود را در مرحله­ای بین آن دو قرار دهد.

   قرآن برای جامعه نیز تعریف دارد. جامعه عبارت است از دو گروه عمده از انسانها؛ گروهی که فریب وسوسه­های شیطان را خورده و تابع خواسته­های جسم حیوانی است و گروهی که شیطان را از خود می­راند و همه کارهایش قریهً الی الله یعنی برای نزدیکتر شدن بخدا است. قرآن بیان می­کند که بین این دو گروه مبارزه­ای دائمی وجود دارد.

   قرآن برای تاریخ نیز تعریف دارد. تاریخ عبارت است از مبارزه دو دین؛ یکی دینی که در خدمت دنیا و برای مسلط شدن به مردم است و دیگری دین واقعی که عبارت است از تسلیم شدن بخدا است. جامعه انسانها ابتدا بصورت امّت واحد بوده یعنی جامعه­ای که همه تابع خدا بوده­اند و ارزش انسانها در آن مساوی بوده است. در اثر سرپیچی از دستور خدا و ظلم انسانها بهم، امت واحد از بین رفته است و پیغمبران مردم را به خداپرستی و اجرای عدالت دعوت می­کنند.

دکتر جلیل ضرابی

 

فهرست مطالب

فصل اول ـ تکامل بشر

بخش اول ـ دلائل عمده تکامل

        ۱- شباهت ساختمان بدن موجودات زنده

        ۲- دلائل فسیل­شناسی

        ۳- تشابه جنین­های حیوانات

        ۴- تشابه ترکیبات شیمیائی

نحوه تکامل

        ۱- تغییر شرایط شیمیائی

        ۲- مجزا شدن

   تقسیم­بندی موجودات زنده

   اهمیت تکامل

بخش دوم ـ نحوه تکامل

   خلقت زمین

   پیدایش حیات در کره زمین

   از پیدایش حیات تا موجودات پرسلولی

   خلقت مهره­داران

   خلقت پستانداران

   خلقت بشر

   اهمیت تکامل

بخش سوم ـ قرآن و تکامل

   الف ـ خلقت جسم انسان از خاک

        ۱- خلقت آدم

        ۲- خلقت کره زمین

        ۳- خلقت حیات از خاک

   ب ـ تکامل موجودات زنده تا پیدایش بشر

        ۱- سوره حج آیه ۵

        ۲- سوره سجده آیات ۷ تا ۹

        ۳- سوره نور آیه ۴۵

        ۴- سوره مؤمنون آیات ۱۲ تا ۱۴

        ۵- سوره قیامت آیات ۳۶ تا ۳۹

        ۶- سوره نجم آیات ۴۵ و ۴۶

        ۷- سوره مؤمن آیه ۶۷

        ۸- سوره نوح آیه ۱۴

        ۹- سوره انسان (دهر) آیات ۱ و ۲

        ۱۰- سوره زمر آیه ۶

        ۱۱- سوره روم آیات ۲۰ و ۲۱

فصل دوم ـ قرآن و خلقت انسان

   دمیدن روح رب در انسان

        پدیده حیات

        روح

        نفس واحد: پدیده حیات

   فرق بین کافر و مؤمن

۱- انسان برآمده از حیوان: انسان کافر

   الف ـ حیوان گونه بودن آنان

   ب ـ فساد کردن آنان

        ۱- فساد کردن کافران و منافقان

        ۲- هلاکت آنهایی که زیاد فساد می­کنند

        ۳- وظیفه مؤمنان در دفع فساد کافران

   تحقیقات جدید راجع به حیوانات: ژن خودخواه

        الف ـ نحوه زندگی موجودات زنده

        ب ـ دفاع از فرزند

   ۲- انسان جانشین رب: انسان مؤمن

        رابطه مؤمنان و کافران

   ۳- انسانهای بین مؤمن و کافر

فصل سوم ـ سرگذشت آدم و دو فرزندش

   الف ـ سرگذشت آدم

   ۱- تفسیر موجود از آدم

        الف ـ داستان آدم در تورات

                داستان آفرینش

                قائن و هابیل

                ۱- حضرت لوط

                ۲- حضرت یعقوب

                        کشتی گرفتن یعقوب در فنی­ئیل

        جایگاه تورات

        مشکل ادیان یهودی و مسیحی

        مشکل مخصوص مسیحیت

   ب ـ تفسیر رایج از سرگذشت آدم

   ۲- قرآن و خلقت آدم

        آدم کیست؟

   واقعیت داستان آدم

        بررسی آیات

   ۱- سوره بقره آیات ۲۸ تا ۳۹

   نحوه مذاکرات خدا با ملائکه، شیطان و انسان

   ۲- سوره اعراف آیات ۱۰ تا ۲۵

   ۳- سوره حجر آیات ۲۶ تا ۴۸

   ۴- سوره طه آیات ۱۱۵ تا ۱۲۶

        آیات دیگر

        ۱- آیات ۳۳ و ۳۴ سوره آل عمران

        ۲- سوره حجر آیه ۱۳

   ب ـ دو فرزند آدم: فلسفه تاریخ

        فلسفه تاریخ در قرآن

        مفسرین و دو فرزند آدم

        نظر دکتر شریعتی

        آیات مربوط به دو فرزند آدم

        خلاصه فلسفه تاریخ در قرآن